تحولات سریع سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فناوری در دهههای اخیر، مفهوم سنتی مرز را دگرگون کرده و ضرورت بازنگری در قوانین، مقررات و سازوکارهای مدیریت مرزی را بیش از گذشته آشکار ساخته است. در چنین شرایطی، قوانین مرزی باید بتوانند همزمان پاسخگوی نیازهای امنیتی و تسهیلکننده توسعه، تجارت و زندگی مردم مناطق مرزی باشند.
مرز، صرفاً خطی بر روی نقشه نیست؛ مرز، نقطه آغاز حاکمیت، امنیت، هویت و تمامیت ارضی یک کشور است. هر وجب از مرزهای جمهوری اسلامی ایران، روایتگر تاریخ، مقاومت، تعامل، تجارت و زندگی میلیونها ایرانی است که در دورترین نقاط کشور، پاسدار امنیت و اقتدار سرزمین خود هستند. با وجود این اهمیت راهبردی، هنوز جای یک مناسبت مستقل و فراگیر با عنوان «روز ملی مرز» در تقویم رسمی کشور خالی است؛ مناسبتی که بتواند اهمیت مرز، نقش مرزبانان، جایگاه مرزنشینان و ظرفیتهای اقتصادی، فرهنگی و امنیتی مناطق مرزی را در سطح ملی بازتعریف کند.
نمایندگان مجلس شورای اسلامی در لایحه بودجه سال آینده، سازوکار پرداخت دیه مقتولان و مجروحان ناشی از عبور غیرمجاز از مرز را مشخص کردند.
قانون ساماندهی و نظارت بر تجارت مرزی (کولبری و ملوانی) و ایجاد اشتغال پایدار مرزنشینان ابلاغ شد.
در واقع پدافند غیرعامل نوعی دفاع غیرنظامی است که به جنگافزار نیاز ندارد و با اجرای آن میتوان از وارد شدن خسارات زیاد مالی به تجهیزات و تأسیسات حیاتی و حساس نظامی و غیرنظامی و تلفات زیاد انسانی جلوگیری نموده یا میزان این خسارات و تلفات را به حداقل ممکن کاهش داد.
درگیری مرزی میان طالبان و نیروهای مرزبانی ایران مسالهای است که در ماههای اخیر به دفعات شاهد بودیم و علیرغم تاکید بر حفظ امنیت مرزی مبتنی بر حسن همجواری این موضوع رعایت نشده، سوال اینجاست چرا این اتفاقات گاه و بیگاه باید امنیت در مرزها را مختل کند؟
سفیر جمهوری اسلامی ایران در کویت در دیدار قائم مقام وزیر خارجه این کشور از برگزاری نشست تعیین مرز دریایی ایران و کویت در آینده نزدیک در تهران خبر داد.