وضعیت امنیتی افغانستان متاثر از گسترش روز افزون فعالیت داعش و تحرک گروه طالبان نسبت به سالهای قبل پیچیده تر شده و رخدادهایی مانند بازداشت فرمانده خیزش های مردمی استان فاریاب که چهره ای ضد طالبان و داعش دارد این عرصه را پیچیده تر کرده است.
مرزنیوز به نقل از ایرنا:نیروهای ارتش افغانستان شامگاه یکشنبه در شهر «میمنه» مرکز استان فاریاب با دعوت «نظام الدین قیصاری» یکی از فرماندهان شناخته شده حزب «جنبش ملی اسلامی» به یکی از مقرهای ارتش، او را بازداشت و به کمک بالگرد شبانه به کابل منتقل کردند و این اقدام سبب شد که طی دو روز گذشته وضعیت اجتماعی و امنیتی شهرهای فاریاب و دو استان سمنگان و سرپل ملتهب شود.
حزب جنبش ملی اسلامی به رهبری ژنرال «عبدالرشید دوستم» معاون اول رئیس جمهوری از جمله احزاب پرنفوذ افغانستان است و اگر چه غالب جمعیت اعضایش را اقوام ازبک تشکیل می دهند ولی این به معنای آن نیست که دیگر اقوام افغانستان در میان هوادارانش نباشند بلکه ائتلاف های متعددی بین این حزب و دیگر احزاب سیاسی به ویژه حزب های بانفوذ در شمال افغانستان وجود دارد.
گزارش های رسیده از استان فاریاب حاکی است که تظاهرات روز چهارشنبه مردم در میمنه به خشونت کشیده شده و در شلیک نیروهای دولتی سه تن کشته و هفت تن دیگر زخمی شده اند.
«بشیر احمد قاسانی» یکی از خبرنگاران محلی اعلام کرد که تظاهرات مردم ساعتی پیش به خشونت گرایید و تظاهرکنندگان خشمگین از تیراندازی نیروهای دولتی بخشی از ساختمان استانداری را به آتش کشیدند.
«مختار وافایی» خبرنگار دیگری است که در صفحه اجتماعی خود از رویارویی نیروی ویژه ارتش با مردم در شهر میمنه خبر داده و گزارش هایی از استان های «سرپل» و «جوزجان» رسیده که تظاهرات در این استان ها در همین ارتباط جریان دارد و بزرگراه های کابل به سمت شمال توسط معترضین مسدود شده است.
البته این برانگیختگی های اجتماعی که از با این دستگیری بروز کرده تنها قسمتی از بازخورد این ماجرا دانسته شده و اغلب کارشناسان بر این باورند که تبعات این اقدام گسترده تر از این خواهد بود و دامنه آن به حوزه های سیاسی ، نظامی و امنیتی کشیده خواهد شد.
دیروز پس از بازداشت و انتقال قیصاری واکنش های زیادی در رسانه های افغانستان ابراز شد و مقامات دولتی و غیردولتی تایید کردند که سه محافظ وی در جریان بازداشت او کشته و چهار محافظ هم زخمی شده اند که این اخبار نشانگر کیفیت روند دستگیری است.
هرچند دفتر مطبوعاتی لشکر «۲۰۹ شاهین» در شمال افغانستان که قیصاری در جلسه آنها بازداشت شده است، دلیل این دستگیری قیصاری را پرخاشگری و اهانت وی به فرماندهان حاضر در جلسه عنوان کرد و «شاه حسین مرتضوی» معاون سخنگوی ریاست جمهوری افغانستان نیز بازداشت او را بی ارتباط با دلایل قومی و جناهی خوانده و این اقدام را در چارجوب قانون تعریف کرده اما از جرم او چیزی نگفته است.
اما دقایقی بعد از بازداشت قیصاری ریاست دفتر ژنرال دوستم در کابل دلیل بازداشت این فرمانده جنبش ملی را با چهره ضد طالبانی او مرتبط دانست و خواستار آزادی او شد.
ژنرال دوستم که خود نیز از یکسال پیش به دلیل نامعلوم در ترکیه بسر می برد با انتشار اطلاعیه ای بازداشت وی را سیاسی خوانده و هشدار داد که اگر نماینده ویژه او هر چه زودتر آزاد نشود، فروپاشی در صفوف مقاومت کنندگان در برابر طالبان بوجود خواهد آمد و انتخابات آینده نیز با چالش مواجه خواهد شد.
«ائتلاف نجات افغانستان» که متشکل از ژنرال دوستم، معاون اول ریاست جمهوری، «محمد محقق» معاون دوم ریاست اجرایی دولت وحدت ملی افغانستان و «عطا محمد نور» رئیس اجرایی حزب جمعیت اسلامی و استاندار سابق بلخ و «صلاح الدین ربانی» وزیر امور خارجه است به این اقدام ارتش واکنش نشان داده و هشدار دادند که در صورت عدم آزادی قیصاری توسط ارتش که اقدامی «تحریکآمیز» است، پیامدهای عدم رهایی او بر عهده حکومت خواهد بود.
این ائتلاف اعلام کرده است که توطئه و دسیسه سازی علیه شخصیتهای سیاسی و نظامی در شرایط حساس کنونی کشور به جز بحرانی کردن اوضاع و ایجاد تنش و بیاعتمادی سود دیگری ندارد.
آنها گفته اند که بازداشت این فرمانده فعال و سرشناس ضد طالبان در نشستی رسمی، غیراصولی و حرکتی نسنجیده است که اعتماد و انگیزه دیگر مسئولان و فرماندهان صف مبارزه با طالبان را به شدت کاهش می دهد.
«محمد علم ایزدیار» معاون اول مجلس سنای افغانستان نیز نسبت به بازداشت قیصاری و گسترش ناامنی در شمال به دولت وحدت ملی افغانستان هشدار داد.
یک عضو دیگر مجلس سنای افغانستان بازداشت صورت گرفته را توطئه خواند و اعلام کرد که انتشار خبرهایی مبنی بر توهین قیصاری به مقامات نظامی در این نشست منطقی نیست زیرا از دو روز قبل نیروهایی که برای بازداشت وی نیاز بود در این پایگاه ارتش مستقر شده بودند.
نمایندگان استان فاریاب در مجلس گفتند که ما و مردم هنوزهم نمی دانیم که دلیل بازداشت قیصاری چیست ؟ و بدیهی است که باید این موضوع هر چه زودتر روشن شود.
دیروز سه شنبه مردم استان فاریاب بصورت گسترده در شهر میمنه مرکز این استان در اعتراض به بازداشت قیصاری تظاهرات کردند و جاده ها را تا پایان روز بستند اما درگیری خشونت آمیزی گزارش نشد و آنها تنها هشدار دادند که اگر وی رها نشود نهادهای دولتی در شماری از استان های شمال افغانستان را خواهند گرفت.
امروز نیز گزارش شد که هواداران این فرمانده جنبش ملی، بندر مرزی «آقینه» در استان فاریاب را که گذرگاهی بین افغانستان و ترکمنستان است بسته اند و روند صادرات و واردات کالا را از این مسیر متوقف کرده اند و گشودن آن را به آزادی قیصاری منوط کرده اند.
برخی دیگر از کارشناسان افغانستان در صفحات اجتماعی خود نوشته اند که دستگیری او در عمل، سبب تقویت جبهه داعش و طالبان در شمال این کشور می شود.
«محمد راد منش» سخنگوی وزارت دفاع افغانستان بدنبال واکنش های زیادی در رابطه به بازداشت قیصاری بدون اشاره به جرم وی گفته تا زمانی که دادگاه سرنوشت او را روشن نکند وی رها نخواهد شد.
برخی از نمایندگان استان فاریاب هم از بازداشت قیصاری دفاع و وی را شخصی ظالم معرفی کرده اند که به زور اسلحه از مردم پول گرفته و همچنین نیروهای در اختیارش هیچ تابعیتی نسبت به دولت ندارند.
«فتح الله قیصاری» نماینده استان فاریاب در مجلس نمایندگان از بازداشت نظام الدین قیصاری استقبال کرد و گفت که وی مردم فاریاب را به گروگان گرفته و از مردم پول زور جمع آوری می کرد.
در حال حاضر که شبه نظامیان طالبان و گروه تروریستی داعش در شمال افغانستان فعالیت هایشان را هر روز گسترش می دهند، نگرانی های امنیتی از بابت کنارزدن چهرهای نظامی ضد داعش و طالبان برجسته تر شده است.
کشورهای منطقه و همسایه های افغانستان از جمله روسیه حضور و گسترش فعالیت داعش را در شمال افغانستان مشکوک می دانند و خواستار اقدام جدی دولت افغانستان برای مقابله با این معضل هستند و نگران این نفود به عنوان تهدیدی جدی برای همه کشورهای منطقه هستند.
البته باید منتظر ماند و دید که مشاوران دولت افغانستان این بحران را چگونه حل می کنند و آیا حرارت اولیه آن را با سکوت های طولانی سرد می کنند و مشابه کاری که در مورد زمین گیر کردن ژنرال دوستم در ترکیه کردند یا در مورد پذیرش استعفای عطا محمد نور از استانداری بلخ انجام شد، این چالش را نیز از سر باز می کنند و یا اینکه برانگیختگی مردم بدون دریافت پاسخ فروکش نمی کند.
